ମୋଲି ୟୁ ଦି

ମୋଲି ୟୁ ଦି — ଚୀନୀ ଜାସମିନ ଚା’ର ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଏକ ପ୍ରତିନିଧି। ଏହି ଚା’ର ପ୍ରତ୍ୟେକ ପତ୍ର ହସ୍ତତନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଏକ ଖୋଲା ପଙ୍ଖଧାରୀ ପ୍ରଜାପତି ଆକୃତିରେ ଗଠିତ, ଯାହା ପ୍ରସ୍ତୁତି ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ଏକ ପ୍ରକୃତ ଦୃଶ୍ୟ-ପ୍ରଦର୍ଶନୀରେ ପରିଣତ କରେ। ଏହି ଚା’ କଳାତ୍ମକ ବା ବାନ୍ଧା ଚା’ (工艺花茶, gōngyì huāchá) ବର୍ଗର, ଯେଉଁଠି ଆକୃତି-ପ୍ରଦାନ କୌଶଳ ଗନ୍ଧ ଓ ସ୍ୱାଦର ଗୁଣବତ୍ତା ସହ ସମତୁଲ ଭାବେ ମୂଲ୍ୟବାନ।

1. ବର୍ଗୀକରଣ ଓ ଉତ୍ପତ୍ତି:

• ପ୍ରକାର: ସୁଗନ୍ଧୀକୃତ ଚା’ (花茶, huāchá) — ସବୁଜ ଚା’ (ଅଗଣ୍ଠା), ଜାସମିନ ଦ୍ୱାରା ସୁବାସିତ। ଏହା ପୁଷ୍ପ-ଚା’ (再加工茶, zàijiāgōng chá — “ପୁନଃ-ପ୍ରକ୍ରିୟାକୃତ ଚା’”) ଶ୍ରେଣୀର, ଯାହା ଚୀନୀ ଚା’-ବର୍ଗୀକରଣର ଏକ ବିଶେଷ ଶାଖା।
• ଶ୍ରେଣୀ: କଳାତ୍ମକ ଜାସମିନ ଚା’ (工艺花茶, gōngyì huāchá)। ହସ୍ତନିର୍ମିତ ଆକୃତି-ବାନ୍ଧା ଚା’ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ଥାନ। ଫୁଚୌ-ଶୈଳୀର ଜାସମିନ ଚା’ ଉତ୍ପାଦନର ଏକ ଅନନ୍ୟ ସୃଷ୍ଟି।
• ଉତ୍ପତ୍ତି: ଚୀନ, ଫୁଚିଆନ୍ ପ୍ରଦେଶ (福建省, Fújiàn shěng), ଫୁଚୌ ନଗର (福州, Fúzhōu) — ଜାସମିନ ଚା’ ଉତ୍ପାଦନର ଐତିହାସିକ କେନ୍ଦ୍ର, ଯାହାକୁ ଏହି ପ୍ରଯୁକ୍ତିର ଜନ୍ମସ୍ଥାନ ମାନ୍ୟତା ଦିଆଯାଏ। ଫୁଚୌ-ଶୈଳୀର ସୁଗନ୍ଧୀକରଣ କୌଶଳ (窨制, yìnzhì) ୨୦୧୪ରେ ଚୀନର ଚତୁର୍ଥ ଜାତୀୟ ଅମୂର୍ତ୍ତ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ରେଜିଷ୍ଟ୍ରିରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ୨୦୨୨ରେ “ପାରମ୍ପରିକ ଚୀନୀ ଚା’ ପ୍ରସ୍ତୁତି କୌଶଳ ଓ ସଂଲଗ୍ନ ପ୍ରଥା” ପ୍ରକଳ୍ପ ଅଧୀନରେ ୟୁନେସ୍କୋ ଅମୂର୍ତ୍ତ ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ ତାଲିକାରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ହେଲା। ଏହା ଛଡା, ଗୁଆଙ୍ଗସି (广西, Guǎngxī) — ଜାସମିନ ଚାଷର ସର୍ବବୃହତ ଅଞ୍ଚଳ, ୟୁନ୍ନାନ (云南, Yúnnán) ଏବଂ ସିଚୁଆନ (四川, Sìchuān) ପ୍ରଦେଶରେ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପାଦନ ହୋଇପାରେ।
• ଭୌଗଳିକ ସ୍ଥିତି: ଫୁଚୌ — ପାଖାପାଖି 26°04′ ଉ., 119°18′ ପୂ.

2. ଇତିହାସ ଓ ସାଂସ୍କୃତିକ ମହତ୍ତ୍ୱ:

• ଇତିହାସ: ଚା’କୁ ଜାସମିନ ଫୁଲ ସହ ସୁଗନ୍ଧିତ କରିବାର କଳା ଚୀନରେ ସୋଙ୍ଗ ରାଜବଂଶ (宋朝, Sòng cháo, 960–1279) କାଳରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ଚା’ ଓ ଫୁଲର ଗନ୍ଧ ମିଶ୍ରଣ ପଦ୍ଧତିର ପ୍ରଥମ ବର୍ଣ୍ଣନା ମିଳେ। ଏହି କଳାର ଉତ୍କର୍ଷ ମିଙ୍ଗ (明朝, Míng cháo, 1368–1644) ଏବଂ କ୍ୱିଙ୍ଗ (清朝, Qīng cháo, 1644–1912) ରାଜବଂଶ ସମୟରେ ଘଟିଥିଲା। ଚୁ’ କ୍ଵାନ୍ (朱权) ତାଙ୍କ “ଚା’ ନୋଟସ” (《茶谱》, Chápǔ)ରେ ଲେଖିଥିଲେ: “ଚା’ ସହ ମିଶ୍ରଣ ପାଇଁ ଫୁଲମାନଙ୍କ ଭିତରେ ସର୍ବୋତ୍ତମ ହେଉଛି ମେଇହୁଆ, ଗୁଇହୁଆ ଏବଂ ଜାସମିନ।” କ୍ୱିଙ୍ଗ ଯୁଗରେ, ସାମ୍ରାଜ୍ଞୀ ସିକ୍ସି (慈禧太后, Cíxǐ Tàihòu) ଜାସମିନକୁ ବିଶେଷ ପସନ୍ଦ କରି ଏହାକୁ ରାଜଦରବାରରେ ନିଜର ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଫୁଲ ଭାବେ ଗ୍ରହଣ କଲେ, ଫଳରେ ଫୁଚୌ ଜାସମିନ ଚା’ “ଗୋଙ୍ଗ-ଚା” (贡茶, gòngchá — “ରାଜ-ଉପହାର ଚା’”) ମାନ୍ୟତା ପାଇଲା, ଏବଂ ଫୁଚୌ ଜାସମିନ ଚା’ର ସର୍ବବୃହତ ଉତ୍ପାଦନ ଓ ବାଣିଜ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ର ହେଲା।

  କଳାତ୍ମକ ଆକୃତି ବିଶିଷ୍ଟ ଚା’ର ନିର୍ମାଣ ଏକ ପରବର୍ତ୍ତୀ ପରମ୍ପରା, ଯାହା ବିଂଶ ଶତାବ୍ଦୀରେ ଚା’-ଗୁଚ୍ଛ ବାନ୍ଧିବା କୌଶଳ (扎花茶, zā huāchá) ଉପରେ ଆଧାରିତ। “ଜେଡ୍ ପ୍ରଜାପତି” ରୂପଟି ଫୁଚୌ-ଶୈଳୀର ଏକ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଆକୃତି, ଯାହା “ଡ୍ରାଗନ୍ କୃଷ୍ଣମଣି” (龙珠, lóngzhū) ଏବଂ “ରୌପ୍ୟ ସୂଚୀ” (银针, yínzhēn) ପରି ଅନ୍ୟ ରୂପ ସହିତ ତିଆରି।

• ନାମ:

  • ମୋଲି (茉莉, Mòlì) — ଜାସମିନ। ତାଜା ଜାସମିନ ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ଚା’କୁ ସୁଗନ୍ଧିତ କରିବାର କୌଶଳକୁ ସୂଚିତ କରେ।
  • ୟୁ (玉, Yù) — ଜେଡ୍। ଚୀନୀ ସଂସ୍କୃତିରେ ଏହା ଉଦାରତା, ପବିତ୍ରତା ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣତାର ପ୍ରତୀକ। ଚା’ର ଉଚ୍ଚ ମାନ ଓ ନିଖୁଣତାକୁ ଦର୍ଶାଏ।
  • ଦି (蝶, Dié) — ପ୍ରଜାପତି। ହାତରେ ଭାଙ୍ଗାଯାଇଥିବା ଚା’-ପତ୍ରର ଚାରିତ୍ରିକ ଆକୃତିକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ। ସମସ୍ତ ନାମଟି “ଜାସମିନ ଜେଡ୍ ପ୍ରଜାପତି” ଭାବେ ଅନୁବାଦିତ।

• ସାଂସ୍କୃତିକ ମହତ୍ତ୍ୱ: ଚୀନୀ ସଂସ୍କୃତିରେ ପ୍ରଜାପତି ହେଉଛି ଆନନ୍ଦ, ଲଘୁତା ଓ ପୁନର୍ଜନ୍ମର ପ୍ରତୀକ। ଫୁଲ ଭିତରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ପ୍ରଜାପତିର ରୂପକ ଦାଓ-ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟଶାସ୍ତ୍ର ତଥା ଚୁଆଙ୍ଗ-ଜି (庄子, Zhuāngzǐ)ଙ୍କ ପ୍ରସିଦ୍ଧ “ପ୍ରଜାପତି-ସ୍ୱପ୍ନ” ଦୃଷ୍ଟାନ୍ତ ସହ ଘନିଷ୍ଠ ଭାବେ ଜଡ଼ିତ। ମୋଲି ୟୁ ଦି କେବଳ ଏକ ପାନୀୟ ନୁହେଁ, ଏହା ଧ୍ୟାନର ବସ୍ତୁ ଭାବେ ମଧ୍ୟ ଆଦୃତ: ଗରମ ପାଣିରେ “ପ୍ରଜାପତି” ଖୋଲିବାର ପ୍ରକ୍ରିୟା ଧ୍ୟାନମଗ୍ନ, ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟପୂର୍ଣ୍ଣ ଆନନ୍ଦ ଆଣେ। ଏହି ଚା’ ଜାସମିନ ଚା’ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଲୋକପ୍ରିୟ ଉପହାର-ପସନ୍ଦ, ଯାହା ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ ଓ ପରିମାର୍ଜିତ ରୁଚିର ପ୍ରତୀକ।

3. ଉଦ୍ଭିଦ-ବର୍ଣ୍ଣନା ଓ କଞ୍ଚାମାଲ:

• ଚା’-ଭିତ୍ତି (茶坯, chápi): ମୋଲି ୟୁ ଦି ପାଇଁ ଉଚ୍ଚମାନର ସବୁଜ ଚା’ ବ୍ୟବହୃତ, ସାଧାରଣତଃ “ହୋଙ୍ଗ-କ୍ୱିଙ୍ଗ” (烘青, hōngqīng — “ଗରମ-ବାୟୁ-ଶୁଷ୍କ”) ପ୍ରକାର, ଯାହା ବସନ୍ତ ଋତୁରେ ଫୁଚିଆନ୍ ପ୍ରଦେଶରେ ଉତ୍ପାଦିତ। କାରଣ ପତ୍ରର ଛିଦ୍ରମୟ ଗଠନ ଯୋଗୁଁ ହୋଙ୍ଗ-କ୍ୱିଙ୍ଗ ଭିତ୍ତି ଜାସମିନ ଗନ୍ଧକୁ ସବୁଠାରୁ ଭଲଭାବେ ଶୋଷଣ କରେ। ଚା’-ଗଛର ପ୍ରଜାତି — ମୁଖ୍ୟତଃ Camellia sinensis var. sinensis, ଫୁଚିଆନ୍ର ଛୋଟ-ପତ୍ରୀୟ ଜନସଂଖ୍ୟା।
• ଜାସମିନ: Jasminum sambac (L.) Ait. (ସମ୍ବାକ୍ ଜାସମିନ, 茉莉花, mòlihuā), “ଆରବୀୟ ଜାସମିନ” ନାମରେ ମଧ୍ୟ ପରିଚିତ, ଏହାର ତଟକା, ଏବେକାର ଖୋଲିଥିବା ଫୁଲଗୁଡ଼ିକ ବ୍ୟବହୃତ। ବ୍ୟବସାୟିକ ଭାବେ ବ୍ୟବହୃତ ସମସ୍ତ ଜାସମିନ ପ୍ରଜାତି ମଧ୍ୟରେ ଏହି ପ୍ରଜାତି ସବୁଠାରୁ ପ୍ରଖର, ମଧୁର, ନିର୍ମଳ ଗନ୍ଧ ଦିଏ। J. sambac ଫୁଲରେ ୧୧୦ରୁ ଅଧିକ ଗନ୍ଧ-ଯୌଗିକ ଚିହ୍ନଟ ହୋଇଛି, ଯଥା ଲିନାଲୁଲ୍ (芳樟醇, fāngzhāngchún), ବେଞ୍ଜାଇଲ୍ ଆଲକୋହଲ୍ (苯甲醇, běnjiǎchún), ମିଥାଇଲ୍ ବେଞ୍ଜୋଏଟ୍ (苯甲酸甲酯, běnjiǎsuān jiǎzhǐ) ଏବଂ ଇଣ୍ଡୋଲ (吲哚, yǐnduǒ)।
• ଚା’ ସଂଗ୍ରହ ମାନ: ପ୍ରାକ୍-ବସନ୍ତ (ମାର୍ଚ୍ଚ–ଏପ୍ରିଲ୍)। କୋମଳ ପବ୍ (bud) ସହ ଗୋଟିଏ ବା ଦୁଇଟି ଉପର ପତ୍ର (一芽一叶或一芽二叶, yī yá yī yè ba yī yá èr yè) ସଂଗୃହୀତ। କଞ୍ଚାମାଲ ଅକ୍ଷତ, ସତେଜ ଓ ଯାନ୍ତ୍ରିକ କ୍ଷତିମୁକ୍ତ ହେବା ଆବଶ୍ୟକ।
• ଜାସମିନ ସଂଗ୍ରହ: ଫୁଲ ଗ୍ରୀଷ୍ମ ଋତୁରେ (ଜୁନ୍–ସେପ୍ଟେମ୍ବର) ସଂଗୃହୀତ। ବିଶେଷ କରି ଅପରାହ୍ନ ୨:୦୦ ପରେ, ଯେତେବେଳେ କଢ଼ି ଅତ୍ୟଧିକ ପରିପକ୍ୱ ହୋଇ ଖୋଲିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ। ଫୁଚୌ-କାରିଗରମାନେ “ତିନି-ନିଷେଧ” (三不采, sān bù cǎi) ନୀତି ପାଳନ କରନ୍ତି: ସକାଳେ ତୋଳନ୍ତୁ ନାହିଁ, ମେଘୁଆ ପାଗରେ ତୋଳନ୍ତୁ ନାହିଁ, ଏବଂ ବର୍ଷା ପରେ ତିନି ଦିନ ଯାଏଁ ତୋଳନ୍ତୁ ନାହିଁ।
• କଞ୍ଚାମାଲର ମାନଦଣ୍ତ: ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଚ୍ଚ। ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅକ୍ଷତ, ସୁଗନ୍ଧୀ ଜାସମିନ କଢ଼ି ଏବଂ ରୋମଶ ଲୋମ (白毫, báiháo) ବିଶିଷ୍ଟ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଚା’-ପବ୍ ହିଁ ବାଛାଯାଏ।

4. ଭୂ-ପ୍ରଭାବ (Terroir) ଓ ଚାଷ-ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ:

• ଚା’-ଭିତ୍ତି — ଫୁଚିଆନ୍ (福建): ଉପକ୍ରାନ୍ତୀୟ ମୌସୁମୀ ଜଳବାୟୁ, ହାଲୁକା ଶୀତ ଓ ଉଷ୍ମ, ଆର୍ଦ୍ର ଗ୍ରୀଷ୍ମ। ବାର୍ଷିକ ହାରାହାରି ତାପମାତ୍ରା +19…+21°C, ବୃଷ୍ଟିପାତ 1200–1600 mm। ଚା’-ବଗିଚା ମୁଖ୍ୟତଃ ଉତ୍ତର ଓ ପଶ୍ଚିମ ଫୁଚିଆନ୍ର ପାର୍ବତ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳରେ 200–800 m ଉଚ୍ଚତାରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଯେଉଁଠି ଉଚ୍ଚ ଜୈବ ପଦାର୍ଥ ବିଶିଷ୍ଟ ଅମ୍ଳୀୟ ଲାଲ-ହଳଦିଆ ମୃତ୍ତିକା (红壤, hóng rǎng) ଏକ କୋମଳ, ସ୍ମିତ ମଧୁରିମାର ସବୁଜ ଚା’ ଗଢ଼ିବାରେ ସହାୟକ।
• ଜାସମିନ ବଗିଚା — ଫୁଚୌ (福州): ଜାସମିନ ଚାଷ-ଅଞ୍ଚଳ ମିନ୍-ଚିଆଙ୍ଗ (闽江, Mǐnjiāng) ଓ ଉ-ଲୋଙ୍ଗ-ଚିଆଙ୍ଗ (乌龙江, Wūlóngjiāng) ନଦୀ-ତୀରରେ, ଗଭୀର ଉର୍ବର ସ୍ତରବିଶିଷ୍ଟ ପଟୁମୟ ବାଲୁକାମୟ ମୃତ୍ତିକାରେ (冲积土, chōngjī tǔ) ଅବସ୍ଥିତ। ଉଷ୍ମ ଦିନ ଓ ତୁଳନାତ୍ମକ ଶୀତଳ ରାତି ଫୁଲରେ ଗନ୍ଧ-ଦ୍ରବ୍ୟ ସଞ୍ଚୟକୁ ବୃଦ୍ଧି କରି ଫୁଚୌ-ଜାସମିନକୁ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର “ବରଫ-ମିଠା” (冰糖甜, bīngtáng tián) ପ୍ରଦାନ କରେ। “ଫୁଚୌ ଜାସମିନ ଓ ଚା’-ସଂସ୍କୃତି” ୨୦୧୪ରେ FAO-ର ବିଶ୍ୱ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କୃଷି-ଐତିହ୍ୟ (GIAHS) ତାଲିକାରେ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ।
• ଜାସମିନ ଚାଷ-ଉଚ୍ଚତା: ନିମ୍ନଭୂମି, 5–50 m।

5. ଉତ୍ପାଦନ ପ୍ରଯୁକ୍ତି:

ମୋଲି ୟୁ ଦି ଉତ୍ପାଦନ ଦ୍ଵି-ସ୍ତରୀୟ — ଚା’-ଭିତ୍ତି ପ୍ରସ୍ତୁତି ଓ ବହୁବାର ଜାସମିନ-ସୁଗନ୍ଧୀକରଣ, ଶେଷରେ “ପ୍ରଜାପତି” ଆକୃତିର ହସ୍ତ-ଗଠନ। ଗୋଟିଏ ଚକୃତ ଉତ୍ପାଦ ପାଇଁ ଚା’-ପତ୍ର ତୋଳାଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ଶେଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଅନେକ ମାସ ଲାଗେ: ଚା’-ଭିତ୍ତି ବସନ୍ତରେ ତିଆରି, ଏବଂ ସୁଗନ୍ଧୀକରଣ ଗ୍ରୀଷ୍ମର ଜାସମିନ-ଫୁଲ-ଋତୁରେ।

• ଚା’-ଭିତ୍ତି ପ୍ରସ୍ତୁତି (茶坯制作, chápi zhìzuò):

  1. ତୋଳା (采摘, cǎizhāi): କୋମଳ ପବ୍, ଗୋଟିଏ-ଦୁଇଟି ପତ୍ର, ହସ୍ତ-ସଂଗୃହୀତ।
  2. ଢିଲାଇ (摊凉, tānliáng): 4-6 ଘଣ୍ଟା ପତଳା ସ୍ତରରେ ରଖି ପୃଷ୍ଠ-ଆର୍ଦ୍ରତା ଦୂର କରାଯାଏ, ନମନଶୀଳତା ଫେରେ।
  3. “ସବୁଜତା-ହନନ” (杀青, shāqīng): 180-200°Cରେ ସ୍ୱଳ୍ପ-ତାପ-ପ୍ରକ୍ରିୟା, ଏଞ୍ଜାଇମ୍ ନିଷ୍କ୍ରିୟ, ଜାରଣ ରୋକି, ସବୁଜ ରଙ୍ଗ ବଜାୟ।
  4. ଥଣ୍ଡା (晾凉, liàngliáng): ସମତୁଲ ଶୀତଳତା ପାଇଁ ପତ୍ର ବିଛାଯାଏ।
  5. ମୋଚଡ଼ା (揉捻, róuniǎn): ପତ୍ରକୁ ଲମ୍ବା-ବଙ୍କା ଆକାର, କୋଷ-ରସ ହାଲକା ବାହାର।
  6. ଶୁଷ୍କଣ (烘干, hōnggān): ଗରମ-ବାୟୁ ଶୁଷ୍କଣ, ଅବଶିଷ୍ଟ ଆର୍ଦ୍ରତା 4-4.5%, ପରବର୍ତ୍ତୀ ସୁଗନ୍ଧୀକରଣ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ।

• ଜାସମିନ-ସୁଗନ୍ଧୀକରଣ (窨花, yìnhuā):

  1. ଫୁଲ-ଯତ୍ନ (鲜花养护, xiānhuā yǎnghù): ତଟକା-ତୋଳା ଜାସମିନ କଢ଼ି ବଛାଯାଏ, ଖରାପିଗୁଡ଼ିକ ବାଦ; ସ୍ତର-ସ୍ତର ରଖାଯାଇ, ଫୁଲ-ସ୍ତୂପର ତାପମାତ୍ରା (32-37°C) ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, ଖୋଲା ଓ ଗନ୍ଧ-ମୁକ୍ତିକୁ ପ୍ରଚୋଦନ।
  2. ମାଗ୍ନୋଲିଆ ସହ ପ୍ରାଥମିକ-ସୁଗନ୍ଧ (玉兰打底, yùlán dǎdǐ): ପ୍ରଥମ ଜାସମିନ-ଚକ୍ର ପୂର୍ବରୁ, ଚା’-ଭିତ୍ତିକୁ ଅଳ୍ପ ତାଜା ଧଳା ମାଗ୍ନୋଲିଆ (Michelia alba) ଦିଆଯାଏ — ଚା’ର 1% — ପୃଷ୍ଠଭୂମି-ଗନ୍ଧ-ଗଭୀରତା ଓ “ତାଜଗୀ” (鲜灵度, xiānlíng dù) ବୃଦ୍ଧି।
  3. ବହୁ-ଚକ୍ର-ସୁଗନ୍ଧ (多窨, duō yìn): ଚା’-ଭିତ୍ତି ଓ ତାଜା ଜାସମିନ-ଫୁଲ, ସ୍ତର-ସ୍ତର, 6-8 ଘଣ୍ଟା; ଫୁଲ ଅଲଗା (起花, qǐhuā), ଚା’ ଶୁଷ୍କ (烘焙, hōngbèi)। 5-7 ଚକ୍ର (ଉଚ୍ଚ-ଶ୍ରେଣୀ 8-10), ପ୍ରତିଥର ନୂଆ ଫୁଲ। ଫୁଚୌ-ମାନ ଅନୁସାରେ, ଷଷ୍ଠ ଚକ୍ରଠାରୁ “ଗନ୍ଧ-ଉତ୍ଥାପନ” ଦିଆଯାଏ ନାହିଁ।
  4. ଗନ୍ଧ-ଉତ୍ଥାପନ (提花, tíhuā): ଶେଷ-ଚକ୍ର ପରେ, ଉଚ୍ଚ-ଗନ୍ଧ-ଫୁଲ (6-10 kg/100 kg ଚା’), ଶେଷ-ସ୍ପର୍ଶ — ଉଜ୍ଜଳ “ଉପର-ସ୍ବର”।
  5. ଅନ୍ତିମ-ଶୁଷ୍କଣ: ଆର୍ଦ୍ରତା ≤ 6%, ଗନ୍ଧ-ସ୍ଥିରୀକରଣ, ଦୀର୍ଘ-ସ୍ଥାୟିତା।

• “ପ୍ରଜାପତି”-ଗଠନ (造型, zàoxíng): ଶେଷ-ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ, କାରିଗରମାନେ ଗନ୍ଧିତ ଚା’-ପତ୍ର ହସ୍ତ-ଗଠନ କରି “ପଙ୍ଖ” ବିଶିଷ୍ଟ ପ୍ରଜାପତି-ଆକୃତି ତିଆରି କରନ୍ତି; ସୂତା ବା ପତ୍ର-ବେଣୀ ଦ୍ୱାରା ହାଲ୍କା ବନ୍ଧ। ଏହା ଶ୍ରମ-ସାପେକ୍ଷ, ବହୁ-ଅଭ୍ଯାସ-ଯୋଗ୍ୟ।

• ବଛା (分级, fēnjí): “ପ୍ରଜାପତି”ଙ୍କୁ ଆକାର, ସ-ମିତ ସୌଷ୍ଠବ ଓ ଗନ୍ଧ-ଗୁଣ ଅନୁସାରେ ବଛାଯାଏ।

6. ଇନ୍ଦ୍ରିୟ-ଲକ୍ଷଣ:

• ଶୁଷ୍କ-ପତ୍ର-ରୂପ: 3-5 cm, ପ୍ରସାରିତ “ପଙ୍ଖ”, ରୌପ୍ୟ-ସବୁଜ ରୁ ଅଲିଭ୍-ସବୁଜ; ପବ୍ ଉପରେ ଧଳା ରୋମ (白毫, báiháo) ଦୃଶ୍ୟ; ଶୁଖିଲା ଜାସମିନ-ପାଖୁଡ଼ି-ଜୀର୍ଣ୍ଣ।
• ଶୁଷ୍କ-ଗନ୍ଧ: ଉଜ୍ଜଳ, ଘନିଷ୍ଠ ଜାସମିନ, ତାଜା-ସବୁଜତା, ହାଲ୍କା ମଧୁ-ମାଧୁରୀ। ନିର୍ମଳ, ପ୍ରାକୃତିକ, କୃତ୍ରିମ-ଗନ୍ଧ-ବା-ଗନ୍ଧ-ମୁକ୍ତ।
• ନିଷ୍କାସ-ଗନ୍ଧ: ଆଚ୍ଛାଦକ, ଗଭୀର ଜାସମିନ, ନବନୀ-ମାଧୁରୀ, ଉତ୍କୃଷ୍ଟ-ଲିନାଲୁଲ-ସତେଜତା। ଥଣ୍ଡା-ବେଳେ, ଚା’-ଭିତ୍ତିର ସୂକ୍ଷ୍ମ ସବୁଜ-ତୃଣ-ସ୍ବର।
• ସ୍ବାଦ: ନରମ, କୋମଳ, ତାଜା, ଉଚ୍ଚାରିତ ପ୍ରାକୃତିକ-ମାଧୁରୀ। ଜାସମିନ ଓ ସବୁଜ-ଚା’ ସମ-ମିଶ୍ରଣ। କଷା-ମଜ୍ଜା ନ ଥାଏ, ତିକ୍ତ-ଶୂନ୍ୟ। ଦୀର୍ଘ, ନିର୍ମଳ, ପୁଷ୍ପ-ମଧୁ, ସାମାନ୍ୟ-ଶୀତଳ-ପ୍ରତିଧ୍ବନି (回甘, huígān)।
• ନିଷ୍କାସ-ରଙ୍ଗ: ହାଲକା-ହଳଦିଆ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ଚମକ, ନିର୍ମଳ, ଉଜ୍ଜଳ। ପୁନଃ-ପ୍ରବାହରେ ଫିକା-ନଡ଼ା-ରଙ୍ଗ।
• ଚା’-ତଳ (ଭିଜା-ପତ୍ର): ନରମ-ସବୁଜ, ନମନଶୀଳ, ସ୍ଥିତିସ୍ଥାପକ। “ପ୍ରଜାପତି” ଅନେକ-ପ୍ରବାହ-ପରେ ମଧ୍ୟ ଆକୃତି ଧରି ରଖେ, କାରିଗରୀ-ଚିହ୍ନ। ଅକ୍ଷତ, ଅକ୍ଷତ-ଗୁଣ।

7. ରାସାୟନିକ ଗଠନ:

ଏହା ସବୁଜ-ଚା’ର ଜୈବ-ସକ୍ରିୟ ପଦାର୍ଥ ଓ ଜାସମିନ-ଗନ୍ଧ-ଯୌଗିକ ଏକତ୍ର:

• ପଲିଫେନଲ (କାଟେଚିନ): ସବୁଜ-ଚା’-ଭିତ୍ତିରେ 15–25% (ଶୁଷ୍କ)। EGCG ମୁଖ୍ୟ, ଆଣ୍ଟିଅକ୍ସିଡାଣ୍ଟ।
• ଏମିନୋ-ଏସିଡ: L-théanine (L-茶氨酸, L-cháānjīsuān) — 1–2%, ମଧୁର-ସ୍ବାଦ, ଶାନ୍ତ-ଉତ୍ତେଜନ।
• ଆଲକଲୟଡ: କଫିନ — 2–3% (150 ml କପେ ~20–35 mg)। ଥିଓବ୍ରୋମିନ, ଥିଓଫିଲିନ ଅତି-ସୂକ୍ଷ୍ମ।
• ଭିଟାମିନ: C, B₁, B₂, P (rutin)।
• ଖଣିଜ: K, Mg, F, Mn, Zn।
• ଜାସମିନ-ଆବଶ୍ୟକ-ତୈଳ: ଲିନାଲୁଲ (ଘଣ୍ଟ-ଘେର-ସ୍ବର), ବେଞ୍ଜାଇଲ-ଏସିଟେଟ (ମଧୁ-ମାଧୁରୀ), ମିଥାଇଲ-ବେଞ୍ଜୋଏଟ, ଇଣ୍ଡୋଲ (ସୂକ୍ଷ୍ମ-ମାତ୍ରା), ମିଥାଇଲ-ଆଣ୍ଟ୍ରାନିଲେଟ, α-ଫାର୍ନେସିନ। 145+ ଅସ୍ଥିର-ଯୌଗିକ।
• କ୍ଲୋରୋଫିଲ: ଶାକ୍ୱିଙ୍ଗ-ଫିକ୍ସେସନ୍-ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ, ନିଷ୍କାସ-ହରିତାଭ।

8. ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ-ଉପକାର:

• ଆଣ୍ଟିଅକ୍ସିଡାଣ୍ଟ: EGCG, ମୁକ୍ତ-ଅଣୁ-ପ୍ରଶମନ, ଜୀବ-ବୃଦ୍ଧତା-ମନ୍ଥର।
• ସମ-ଉତ୍ସାହ: L-théanine + କଫିନ, ଧୀର-ସ୍ଥାୟୀ-ଶକ୍ତି, ଏକାଗ୍ରତା, ଜ୍ଞାନ-କ୍ରିୟା।
• ଶାନ୍ତ-ଚାପ-ପ୍ରଶମନ: ଲିନାଲୁଲ, ବେଞ୍ଜାଇଲ-ଏସିଟେଟ — ସ୍ନାୟୁ-ତନ୍ତ୍ର-ମୃଦୁ-ସାନ୍ତ୍ୱନା, ଉଦବେଗ-ହ୍ରାସ।
• ପାଚନ-ସହାୟକ: ପଲିଫେନଲ, ଏଞ୍ଜାଇମ-ସ୍ତ୍ରବଣ, ମେଟାବଲିଜମ-ସମତୋଳ।
• ହୃତ୍ସଂଚାଳନ: “ଖରାପ” ଏଲଡିଏଲ-କୋଲେଷ୍ଟ୍ରଲ-ହ୍ରାସ, ରକ୍ତଚାପ-ନିୟନ୍ତ୍ରଣ।
• ରୋଗ-ପ୍ରତିରୋଧ: C, B-ଗ୍ରୁପ, କାଟେଚିନ-ବ୍ୟାକ୍ଟେରିଆ-ବିରୋଧୀ।
• ଜୀବାଣୁ-ବିରୋଧୀ: ଜାସମିନ-ତେଲ, ପାଥୋଜେନ-ବୃଦ୍ଧି-ଦମନ।
• ତୃଷା-ଉପଶମ: ଶୀତ-ପ୍ରସ୍ତୁତ (冷泡茶, lěng pào chá) ଗ୍ରୀଷ୍ମ-ଉପଯୋଗୀ।

9. ପ୍ରସ୍ତୁତ-ପଦ୍ଧତି:

• ଜଳ-ତାପ: 75–85°C। ଅଧିକ-ତାପ, କୋମଳ-ପତ୍ର “ପୋଡ଼ି”, ତିକ୍ତ-ଗନ୍ଧ-ଭାଙ୍ଗ।
• ଚା’-ମାତ୍ରା: 1 “ପ୍ରଜାପତି” (~5-7 g) / 150-200 ml; 2-3 / 300-500 ml।
• ପାତ୍ର: କାଚ-ଚେଙ୍ଗ (玻璃壶, bōli hú) — “ପ୍ରଜାପତି”-ଖୋଲା-ଦୃଶ୍ୟ। ଧଳା-ଚୀନାମାଟି-ଗାୱାନ (盖碗, gàiwǎn) / ଚୀନାମାଟି-କେତଲୀ। ଗଡ଼-ମାଟି (ଇସିଙ୍ଗ) ନିଷେଧ — ଛିଦ୍ର-ଗନ୍ଧ-ଶୋଷଣ।
• ପଦ୍ଧତି:
  1. ଫୁଟନ୍ତ-ପାଣି-ମଡ଼, ପାଣି-ଫୋପଡ଼।
  2. “ପ୍ରଜାପତି” ଅଲଗା-ଭାବେ ରଖ।
  3. ଉପଯୁକ୍ତ-ତାପ-ପାଣି-ଝରଣ, ପ୍ରଥମ-ପ୍ରବାହ (洗茶, xǐ chá) — ପତ୍ର-ପୋର-ଖୋଲ।
  4. ପୁଣି-ପାଣି, 2-3 min (ପ୍ରଥମ-ପାନ)।
  5. କପ-ଢାଲ, ଗନ୍ଧ।
  6. 3-5 ଥର, ପ୍ରତ୍-ଉତ୍ତର-ପ୍ରବାହ +30-60 s। “ପ୍ରଜାପତି” କ୍ରମଶଃ ଖୋଲ, ନୂଆ-ସ୍ତର।

10. ସଂରକ୍ଷଣ:

ସବୁଜ-ଚା’-ଆଧାରିତ-ଜାସମିନ-ଚା’ ବାହ୍ୟ-ପ୍ରଭାବ-ସମ୍ବେଦନଶୀଳ।

• ତାପ: 0-5°C, ଫ୍ରିଜ-ଅଲଗା-ବକ୍ସ, ଗନ୍ଧ-ମୁକ୍ତ।
• ପାତ୍ର: ଅପ୍ରକାଶ-ବାଏର-ଫିଟ (ଚୀନା-ମାଟି-ଡବା, ଧାତୁ, ଭଏଲ-ଫଏଲ-ଭ୍ୟାକୁମ)।
• ଶତ୍ରୁ: ଆର୍ଦ୍ରତା, ଆଲୋକ, ବାହ୍ୟ-ଗନ୍ଧ, ଉଚ୍ଚ-ତାପ। ବାରମ୍ବାର-ଖୋଲ-ବନ୍ଦ ନିଷେଧ।
• ଅବଧି: 12-18 মাস (ସଠିକ-ପରିବେଶ)। ଜାସମିନ-ଗନ୍ଧ-ଫିକା; 1-ବର୍ଷ-ଭିତରେ ପାନ।

11. ଦାମ ଓ ନକଲ-ପରିହାର:

ହସ୍ତ-ନିର୍ମିତ, ବହୁ-ଚକ୍ର-ସୁଗନ୍ଧ — ଏହା ବ୍ୟବସାୟ-ଜାସମିନ-ଚା’ ତୁଳନାରେ ଉଚ୍ଚ-ମୂଲ୍ୟ। ନିର୍ଣ୍ଣାୟକ: ଚା’-ଭିତ୍ତି-ବସନ୍ତ-ସଂଗ୍ରହ, ଚକ୍ର-ସଂଖ୍ୟା, ହସ୍ତ-ଆକୃତି-ଜଟିଳତା, କାରିଗର-ସୁନାମ। ଦାମ: ମଧ୍ୟମ-ଉଚ୍ଚ ରୁ ଉଚ୍ଚ।

ନକଲ-ଚିହ୍ନ:

• ଦୃଶ୍ୟ: “ପ୍ରଜାପତି” ସ-ମିତ, ସମ-ମାପ, ଭଙ୍ଗା-ପତ୍ର-ଧୂଳି-ମୁକ୍ତ। ଅସମ-ସୌଷ୍ଠବ = ନିମ୍ନ-ମାନ / ନକଲ।
• ଗନ୍ଧ: ପ୍ରାକୃତିକ-ଗଭୀର-ବହୁସ୍ତର। “ପରଫ୍ୟୁମ”-ତୀବ୍ର, ମୁଗ୍ଧ-ମିଠା = କୃତ୍ରିମ-ସୁଗନ୍ଧ। ଗୁଣ-ଚା’ = ଜାସମିନ-ସବୁଜ-ସମ-ମିଶ୍ରଣ।
• ସ୍ବାଦ: ନରମ-ମଧୁ, ତିକ୍ତ-ଶୂନ୍ୟ। ତିକ୍ତ / “ଖାଲି” = ନିମ୍ନ-କଞ୍ଚାମାଲ।
• ନିଷ୍କାସ-ରଙ୍ଗ: ନିର୍ମଳ-ସୁବର୍ଣ୍ଣ-ହାଲକା। ଘୋଳ / ଗଢ଼-ଅସ୍ବଚ୍ଛ = ବିପଦ।
• ଦାମ: ଅତ୍ୟଧିକ-ସସ୍ତା = ନିଶ୍ଚିତ-ନକଲ / କୃତ୍ରିମ-ଗନ୍ଧ।

12. ରୋଚକ-ତଥ୍ୟ:

• ପ୍ରସ୍ତୁତ-ଅବସ୍ଥାରେ “ପ୍ରଜାପତି”-ଖୋଲିବା— ଏକ ପୂର୍ଣ-ଦୃଶ୍ୟ-ପ୍ରଦର୍ଶନ। “ଫୁଲ-ଚା’” (开花茶, kāihuā chá) ପରି ଧ୍ୟାନ-ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ।
• 1 kg ଉଚ୍ଚ-ଗୁଣ-ଜାସମିନ-ଚା’ = 6-8 kg ହସ୍ତ-ତୋଳା-ଜାସମିନ (ବ୍ୟକ୍ତି-ପର-ଫୁଲ)।
• ଫୁଚୌ-ଜାସମିନ 2014 FAO GIAHS-ଚିହ୍ନିତ — ୟୁନ୍ନାନ-ଧାନ-ଟେରାସ, ପୁ-ଏର-ଉଦ୍ୟାନ-ସହ।
• ମୋଲି ୟୁ ଦି — ଶୀତ-ପ୍ରସ୍ତୁତ-ଆଦର୍ଶ (冷泡, lěng pào): 4-8 h, ନିର୍ମଳ-ଜାସମିନ-ତାଜ୍ୟ।
• ଚୀନୀ-ପ୍ରବାଦ: “窨得茉莉无上味，列作人间第一香” (yìn dé mòlì wú shàng wèi, liè zuò rénjiān dì yī xiāng) — “ଜାସମିନ-ଗନ୍ଧ-ଧାରଣ, ସ୍ବାଦ-ଅଦ୍ୱିତୀୟ; ପ୍ରଥମ-ଗନ୍ଧ-ସବ-ସଂସାର।”

13. ଅନ୍ୟ-ଜାସମିନ-ଚା’-ତୁଳନା:

• ମୋଲି-ଲୋଙ୍ଗ-ଚୁ’ (茉莉龙珠, Mòlì Lóngzhū) — “ଜାସମିନ-ଡ୍ରାଗନ୍-ମଣି”: ପତ୍ର-ଘନ-ଗୋଲ-ମୋଡ଼। ୟୁ-ଦି-ବଡ଼-ପତଳା-“ପତଙ୍ଗ” — ଅଧିକ-ସଙ୍କୋଚନ, ଦୃଢ-ନିଷ୍କାସ, ପଛ-ଖୋଲ। ଦୃଶ୍ୟ-ପ୍ରଭାବ-ଭିନ୍ନ।
• ମୋଲି-ଇଣ-ଚେ’ (茉莉银针, Mòlì Yínzhēn) — “ଜାସମିନ-ରୌପ୍ୟ-ସୂଚୀ”: ଭିତ୍ତି = ଧଳା-ପବ (白毫银針, Báiháo Yínzhēn)। ୟୁ-ଦି-ଠୁ ଅଧିକ-ସୂକ୍ଷ୍ମ, ମଧୁ-ନରମ, ଜାସମିନ-ଅଧିକ-ପାରଦର୍ଶୀ। ଉଚ୍ଚ-ମୂଲ୍ୟ।
• ମୋଲି-ହୁଆ-ଚା (茉莉花茶, Mòlì Huāchá) — ପାରମ୍ପରିକ-ଜାସମିନ: ବିନା-ଆକୃତି-ଝର-ଝର, 3-4 ଚକ୍ର-ସୁଗନ୍ଧ, ଯନ୍ତ୍ର-ଉତ୍ପାଦ। ୟୁ-ଦି = କଞ୍ଚାମାଲ, ଚକ୍ର, ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ-ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
• ମୋଲି-ଫେଙ୍ଗ-ୟା’ (茉莉凤眼, Mòlì Fèng Yǎn) — “ଜାସମିନ-ଫୀନିକ୍ସ-ଚକ୍ଷୁ”: ପର-ହସ୍ତ-ଆକୃତି — ଲମ୍ବ-ଓଭଲ। ୟୁ-ଦି-ସମ-ସ୍ବାଦ-ଗନ୍ଧ; ପ୍ରତୀକ-ପାର୍ଥକ୍ୟ: “ପ୍ରଜାପତି” = ଲଘୁ-ପୁନର୍ଜନ୍ମ; “ଫୀନିକ୍ସ-ଚକ୍ଷୁ” = ପୁନ-ଜାଗରଣ-ସମୃଦ୍ଧି।

ସମାପନ:

ମୋଲି ୟୁ ଦି — ଚା’-କାରିଗରୀ-କଳା-ଶୀର୍ଷ। ପ୍ରତ୍-“ଜେଡ୍-ପ୍ରଜାପତି” = ବସନ୍ତ-ପବ, ଗ୍ରୀଷ୍ମ-ଜାସମିନ-ବହୁଚକ୍ର, ହସ୍ତ-ସୂକ୍ଷ୍ମ-ସଂଯୋଗ, ମାସ-ମାସ-ପରିଶ୍ରମ। ସ୍ୱାଦ — ନରମ, ମଧୁ-ଜାସମିନ-ଗଭୀର; “ପାଣି-ପ୍ରଜାପତି”-ଖୋଲା-ଧ୍ୟାନ-ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ। ଯେଉଁମାନେ ଚା’-ଅନୁଷ୍ଠାନ-ଅଙ୍ଗ-ସବ-ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟ-ମୂଲ୍ୟ-ବୋଧ, ତୃଷା-ଶାନ୍ତିଠାରୁ-ଆନ୍ତର-ସୌଷ୍ଠବ-ମାର୍ଗ-ପ୍ରାୟ।